Αναρτήσεις

ΕΝΑ ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΟΥ ΝΙΚΟΛΑΣ ΚΑΛΑΣ

Ο κόσμος σαν θεατρική παράσταση (*)        Βλέποντας τον κόσμο σαν θεατρική παράσταση η Ιφιγένεια στην Αυλίδα είναι για την ανθρωπολογία ό,τι ο βασιλιάς Οιδίποδας για την ψυχολογία: δραματική παρουσίαση μιας βασικής διαμάχης. Ενώ, όμως, στον βασιλιά Οιδίποδα είμαστε αντιμέτωποι με μια συγκινησιακή κρίση που ο Freud ανακάλυψε ότι είναι τυπική γιατί στέκεται απογυμνωμένη από τους περίπλοκους μηχανισμούς των πιο κρυφών συναισθημάτων μας, στο Ιφιγένεια στην Αυλίδα είμαστε αντιμέτωποι με μια οριακή κατάσταση, όπως ήταν, μεταξύ του κόσμου της ιεροτελεστίας και του κόσμου της τραγωδίας.        Από την άποψη των ωφελιμιστών οικονομολόγων ο Vilfredo Pareto είχε αναμφίβολα δίκιο να επιλέξει αυτό το επεισόδιο της θυσίας της Ιφιγένειας σαν ένα παράδειγμα τρελής συμπεριφοράς, αφού η αναχώρηση του ελληνικού στόλου για την Τροία ήταν εξαρτημένη από τις καιρικές συνθήκες και όχι από τη θυσία μιας αθώας παρθένου. Παρόμοια ο Δανός μυστικιστής Keirkegaard είχε δίκιο...

ΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑ ΤΗΣ ΣΟΦΙΑΣ ΜΑΥΡΟΕΙΔΗ-ΠΑΠΑΔΑΚΗ

       Το ποίημα, που ακολουθεί αναφέρεται στα βάσανα των αδιόριστων εκπαιδευτικών και παρά το ότι γράφτηκε πολλά χρόνια πριν εξακολουθεί να είναι τραγικά επίκαιρο.  Ιδιαίτερο μάθημα  Με το μάθημα τούτο τη φτωχή μου τη ζήση  -δραχμές χίλιες μου δίναν-είχα πια ξασφαλίσει.  Στο φαΐ μου οχτακόσιες-μια ζωή μετρημένη-  για το νοίκι διακόσιες-καμαρούλα μια πήχη-  και για τ' άλλα, σκεφτόμουν, κάτι πάλι θα τύχει.  Ήταν κάποια κυρία κοσμική, καλεσμένη  στα μεγάλα σαλόνια κι είχε ανάγκη να ξέρει  για τον Όμηρο κάτι, για της Λέσβου τη λύρα,  στην κουβέντα της στίχους που και που ν' αναφέρει,  ν' απαγγέλλει Μαβίλη, Καβάφη, Πορφύρα.  Ένα μάθημα ακόμα κι η ζωή θάν' ωραία,  συλλογιόμουν. Στο τέλος, θα της μάθω κι αρχαία!  Όταν ξάφνου μου λέει: "Θα σας πάψω ένα μήνα.  Που καιρός για μελέτη, το Τριώδι έχει ανοίξει!  Ξενυχτώ κάθε βράδυ στους χορούς κολομπίνα,  και, θαρρώ, δεν σας έχω το κοστούμι μου δ...

ΕΝΑ ΤΟΛΜΗΡΟ ΠΟΙΗΜΑ ΤΟΥ ΙΗ΄ ΑΙΩΝΑ

Φίλησέ με όπου θέλεις  Τί με θέλεις να σε πήσω;  -Έλα εδώ να σε φιλήσω  εις τα χείλη και τα φρύδια  και των ομματιών τα φύλλα.  -Δεν το στέργω, δεν το στέργω,  άφες με, καλέ, να φεύγω.  -Κόρη, κόρη χαϊδεμένη  και ψυχή μ' αγαπημένη,  η καρδιά μου πικραμένη  και η γλώσσα μαραμένη.  Έλα δω να σε φιλήσω  την ψυχή μου να δροσίσω  και τη γλώσσα μου να ψύξω  και τα χείλη μου να βρέξω.  -Φίλησέ με όπου θέλεις  και ειπέ μου που υπάγεις,  να σ' ακολουθήσω πίσω  και να σε γλυκαγκαλιάσω  ως αγόρι χαϊδεμένο  και πολλά επαινεμένο.  ΑΓΝΩΣΤΟΣ  ΠΗΓΗ: ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΜΙΧΑΗΛ ΠΕΡΑΝΘΗ         Το παραπάνω διαλογικό ποίημα γράφτηκε κάπου μέσα στον ΙΗ' αιώνα από άγνωστο ποιητή και διασώθηκε από τον Αλέξανδρο Ελλάδιο. Πρόκειται για ποίημα, που κυκλοφορούσε από στόμα σε στόμα από τους νέους της εποχής και αν σκεφτούμε την εποχή, που γράφτηκε, είναι αρκετά τολμηρό. Ένας νεαρός πολιορκεί...

ΜΑΡΙΑ ΚΥΡΙΤΣΗ-ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ

ΠΑΛΙΕΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΤΗΣ ΜΗΛΟΥ (*)         Ως ελάχιστο φόρο τιμής, σκέφτηκα να αναρτήσω 5 παλιές ιστορίες της Μήλου, που διέσωσε και δημοσίευσε η μητέρα μου Μαρία Κυρίτση-Παπαδοπούλου στην τοπική εφημερίδα "Αφροδίτη".  ΠΡΟΛΟΓΟΣ        Τις ιστορίες, που γράφω παρακάτω τις λέγανε οι παλιοί Μηλιοί. Εγώ τις άκουσα από τον παππού μου. Πιθανόν να έχουν αποθησαυριστεί από τους λαογράφους, ίσως ο κύριος Βάος να είχε πολλά να μας πει σ' αυτό το θέμα. Επειδή, όμως, δεν είναι εύκολο να μελετήσει κανείς ογκώδεις συλλογές, που ασφαλώς είναι δυσπρόσιτες από τους μη ειδικούς και επειδή οι νεότεροι δεν πρέπει να αγνοούν παραδόσεις, που διασκέδασαν και διαπαιδαγώγησαν τόσες γενιές Μηλιών, γι' αυτό και θεωρώ υποχρέωσή μου να τις καταγράψω κι εγώ.  1. ΣΚΕΡΠΑΝΟΣΚΟΤΩΜΕΝΟ ΜΟΥ ΠΑΙΔΙ        Ήταν κάποτε μια γυναίκα, που είχε το μωρό της μέσα στην κούνια. Όπως το κούναγε για να κοιμηθεί, κοιτάει πάνω στο ταβάνι και βλέπει να κρέμεται ένα σκεπά...

ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ

Εικόνα
        "Κυριακή γιορτή και σχόλη / να 'ταν η βδομάδα όλη", λέει ένα παλιό τραγούδι του Ζαμπέτα, ενώ πάρα πολλές είναι οι αναφορές, που βρίσκουμε σε διάφορους συγγραφείς για τις μέρες της εβδομάδας, για την ρουτίνα των καθημερινών και την σύνδεση της Κυριακής με την ξεκούραση, αλλά και του Σαββάτου με τη διασκέδαση. Εδώ θα σχολιάσουμε ορισμένα ποιητικά παραδείγματα:         Ο Κ.Π. Καβάφης στο ποίημα του "Vulnerant Omnes, Ultima Necat" γράφει για ένα ρολόι, που μετρά τις ώρες για πολλά χρόνια και εκφράζει το παράπονο του ρολογιού με τους παρακάτω στίχους: "Είναι ομοία δι' εμέ πάσα της γης ημέρα. / Παρασκευή και Σάββατο, Κυριακή, Δευτέρα". Στους παραπάνω στίχους το ρολόι δεν βρίσκει κάτι να σπάσει τη μονοτονία και τη ρουτίνα και κατ' επέκταση ο άνθρωπος, που κάνει ακριβώς τα ίδια κάθε μέρα, νιώθει πλήξη και χρειάζεται κάτι, που να ταράξει τα λιμνασμένα νερά.         Όπως αναφέρθηκε πιο πάνω υπάρχουν και αναφορές στο Σάββατο και σ...

20 ΧΑΪ ΚΟΥ ΤΗΣ ΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΟΥ

        Η Νίκη Πολίτου γεννήθηκε στην Αθήνα από γονείς Κωνσταντινουπολίτες. Μετά το γυμνάσιο εργάστηκε ως λογίστρια. Παράλληλα σπούδασε ξένες γλώσσες: γαλλικά, αγγλικά, γερμανικά και ιταλικά. Πτυχιούχος πλέον της Γαλλικής και Αγγλικής φιλολογίας εργάστηκε επί μακρόν ως καθηγήτρια ξένων γλωσσών και ως μεταφράστρια. Από νεαρή ηλικία εκδήλωσε την κλίση της για τη λογοτεχνία και ιδιαίτερα για την ποίηση. Επίσημα εμφανίστηκε στα γράμματα το 1993 με την ποιητική συλλογή "Διαχρονικά κι εφήμερα". Έκτοτε έχει εκδώσει δεκαοχτώ ποιητικές συλλογές εκ των οποίων οι πέντε είναι συλλογές Χάι-Κου.        Παράλληλα ασχολήθηκε και με τη μετάφραση λογοτεχνικών κειμένων. Είχε επανειλημμένως τιμηθεί και βραβευθεί για το έργο της. Ήταν μέλος της Εταιρίας Ελλήνων Λογοτεχνών, της Πανελλήνιας Ένωσης Ελλήνων Λογοτεχνών και της Διεθνούς Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών. Πέθανε πριν από μερικά χρόνια στην Αθήνα.  Εργογραφία:  (2006) Νομάδες , Ιωλκός (2005) Πορθμείο "Γη...

ΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑ ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΕΦΕΡΗ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΗ ΧΟΥΝΤΑ

Εικόνα
       Ο Γιώργος Σεφέρης, στα 1971 έγραψε ένα ποίημα ενάντια στη Χούντα των Συνταγματαρχών. Πρόκειται για το τελευταίο του ποίημα, που απέχει από το γνώριμο στυλ του και προς το τέλος του θυμίζει Καβάφη. Παραθέτουμε το ποίημα και μια ανάλυση από τον Κωνσταντίνο Μάντη:           Γιώργος Σεφέρης «Επί ασπαλάθων ...» Ήταν ωραίο το Σούνιο τη μέρα εκείνη του Ευαγγελισμού πάλι με την άνοιξη. Λιγοστά πράσινα φύλλα γύρω στις σκουριασμένες πέτρες το κόκκινο χώμα κι ασπάλαθοι δείχνοντας έτοιμα τα μεγάλα τους βελόνια και τους κίτρινους ανθούς. Απόμακρα οι αρχαίες κολόνες, χορδές μιας άρπας αντηχούν ακόμη ... Γαλήνη. - Τι μπορεί να μου θύμισε τον Αρδιαίο εκείνον; Μια λέξη στον Πλάτωνα θαρρώ, χαμένη στου μυαλού τ' αυλάκια· τ' όνομα του κίτρινου θάμνου δεν άλλαξε από εκείνους τους καιρούς. Το βράδυ βρήκα την περικοπή: «Τον έδεσαν χειροπόδαρα» μας λέει «τον έριξαν χάμω και τον έγδαραν τον έσυραν παράμερα τον καταξέσκισαν απάνω στους αγκαθερούς ασπάλαθου...